Zeytin bitkisinde -70C ve altındaki sıcaklıklarda soğuğun şiddetine göre gözlerden başlamak üzere köke kadar zararlanmalar görülebilmektedir. Aşırı yaprak dökümü, taze sürgünlerde çatlaklar, kabuk çatlaması, zaman zaman kalın dal ölümleri şeklinde arazlar ortaya çıkabilmektedir.
Soğuğun derecesi ve etki süresi zarar derecesini etkileyen en önemli iki faktördür. Soğuk derecesinin düşüklüğü yanında, etki süresinin uzunluğu da zararın çeşit ve oranını artırmaktadır.
İlimizde içinde bulunduğumuz dönemde zeytin için tehlikeli sayılabilecek derece ve sürede düşük sıcaklıklar meydana gelmektedir. Düşük sıcaklıkların süresinin oldukça uzun olduğu günler olmaktadır. Bu nedenle özellikle don tabanı oluşan ova kesimler ve taban araziler ile zeytin için riskli kabul edilen 500 metrenin üzerindeki rakımlarda; aşırı yaprak dökümü ve genç sürgünlerde yanmalar şeklinde arazların görülmesi ihtimal dahilindedir.
Zeytin ağaçlarında yukarıdaki arazlar ile karşılaşan üreticilerimizin budama işlemlerini don riskinin geçtiği aylara bırakmaları, en erken ihtimalle ağaçlara su yürüdükten sonra yapmaları önemlidir. Ayrıca kış süresince toprak işlemesinden kaçınmaları veya çok yüzlek yapmaları uygun olacaktır. Bunun yanında ağaçlarında çatlak oluşumu ve dal kanserinin başlayıp başlamadığını kontrol ederek, gerektiği takdirde zeytin dal kanseri mücadelesine başlamaları yararlarına olacaktır. İlkbahar toprak işlemesinde acele etmeyerek toprağı ala tav devresinde işlemeleri, gübrelemeyi ise toprak tahlillerine göre yapmaları yararlı olacaktır.
2014 Aralık sonu itibari ile ilimizde halen yer yer devam eden kar yağışları görülmektedir. Meteorolojik tahminler yağışların devam edeceği yönündedir. Kar yağışlarının sürekliliği ve miktarı ilimiz uzun yıllar ortalamalarının üzerinde ve alışkanlıklarımız dışındadır. Kar yağışlarının fazla olduğu yerlerde özellikle usulüne uygun budanmayan zeytinliklerde dal kırılmaları olduğu görülmektedir. Usulüne uygun budanan alanlarda ise dal kırılmaları çok daha azdır. Bu nedenle üreticilerin doğru bir budama için İl ve İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlükleri tarafından düzenlenen budama kurslarına mutlaka katılmaları menfaatlerinedir. Dal kırılmalarını önlemek için aşırı kar yağışları olan mevkilerde imkan dahilinde dalları silkelemek ciddi bir kültürel tedbirdir. Ayrıca kar yağışı olan dönemlerde özellikle güney yamaçlardaki zeytinliklerde gündüz eriyen karların gece donması da don zararı olarak kendini gösterebilmektedir. Buralarda da karları silkelemek ciddi bir tedbir olarak karşımıza çıkmaktadır.
Gece ile beraber gündüz sıcaklıklarının da don derecelerinde olduğu durumlarda ise, dalları kıracak derecede olmayan ve güneş ışınlarının dik açı ile geldiği güney yamaçlarda yer alanlar haricindeki zeytinler üzerinde bulunan karların; yaprak, göz ve sürgünler açısından mikroklimal bir alan oluşturarak dona karşı tedbir sağlayacağı dikkate alınmalıdır.
Konu hakkında daha fazla teknik destek ve bilgi almak isteyen üreticilerimizin İl/İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlükleri ile Tarım Merkezlerindeki teknik personele danışmaları yararlı olacaktır.
Ürününüz bol, kazancınız bereketli olsun.